پرسشنامه رفتار کودک آیبرگ (ECBI)

معرفی پرسشنامه رفتار کودک آیبرگ (ECBI)

این پرسشنامه توسط آیبرگ و راس در سال 1978 ساخته شده است و یک مقیاس خودگزارشی با هدف ارزیابی رفتارهای مشکل ساز و ایذایی رایج در کودکان و نوجوانان 16-2 سال و در دو مقیاس متفاوت شدت و مشکل، تدوین شده است.

این پرسشنامه 36 سوال دارد و هر سوال روی یک طیف لیکرت 7 درجه ای (از «هرگز» = 1 تا «همیشه» = 7) پاسخ داده می شود. دقت کنید که جدول پاسخ پنج برچسب دارد اما هفت ستون — دو ستون میانی عمداً بی برچسب اند. به همین دلیل دامنه نمره 36 تا 252 است، نه 180.

پرسشنامه رفتار کودک آیبرگ (ECBI) دارای روایی و پایایی و نمره گذاری می باشد.

یک فایل مقاله نیز ضمیمه این پرسشنامه شده است.

این پرسشنامه چه چیزی را می سنجد و چطور نمره می گیرد؟

سیاهه رفتاری کودک آیبرگ خرده مقیاس ندارد و دو نمره کل به شما می دهد:

• مقیاس شدت — جمع امتیاز 1 تا 7 هر 36 گویه؛ دامنه 36 تا 252. یعنی این رفتارها چقدر زیاد رخ می دهند.
• مقیاس مشکل — شمار پاسخ های «بلی» در ستون «آیا مشکلی ایجاد می کند؟»؛ دامنه 0 تا 36. یعنی والد چند تا از این رفتارها را برای خودش مشکل می داند.

این ابزار از ابتدا تک بعدی طراحی شده و راهنمای رسمی اش فقط همین دو نمره را تعریف می کند؛ پس اگر جایی برای ECBI فهرستی از «مؤلفه ها» دیدید و آن را رسمی نامید، درست نیست. با این حال سه پژوهش شناخته شده یک ساختار سه عاملی پیشنهاد کرده اند و برگه تکمیلی این محصول، هر 36 گویه را به تفکیک همان سه عامل فهرست کرده است — با ذکر منبع و با این تصریح که مکمل پژوهشی است، نه نمره گذاری رسمی.

همراه این محصول یک برگه تکمیلی 9 صفحه ای ارائه می شود که شامل روش نمره گذاری گام به گام، نقطه های برش بالینی (شدت 131 و بالاتر، مشکل 15 و بالاتر)، جدول تفسیر چهار حالته برای ترکیب دو نمره، جدول تفکیک 36 گویه به سه عامل، و خلاصه اعداد روایی و پایایی است.

رفتار کودکان در دوره کودکی توسط والدینشان مشاهده و ثبت می شود. عموما دوره کودکی به عنوان یکی از مهم ترین دوره های زندگی هر فردی شناخته می شود. تاثیراتی که در دوره ی کودکی بر یک کودک اتفاق می افتد و تجربه ی اتفاقات مثبت و یا منفی که خوشایند و یا ناخوشایند کودکان بوده، نمود مستقیمی بر رفتار آنان در زندگی بزرگسالی شان دارد. به عبارت دیگر، هرآنچه که در کودکی برای فرد اتفاق می افتد، در بزرگسالی تاثیراتش را نشان خواهد داد.

کودکان در سنین کمتر و پایین قادر به بیان درخواست ها و نیاز های خود نیستند. کودکان در این سنین توانایی صحبت کردن ندارند و نمی توانند نیاز های خود را به خوبی به دیگران منتقل کنند، در نتیجه درک و مراقبت از کودکان در سنین پایین لازم و ضروری به نظر می رسد. مهم است که والدین به نیاز کودکان توجه کنند و به عنوان یک مراقب همیشه نزدیک کودکان خود باشند.

همچنین نشان دادن رفتار های مشکل ساز در کودکان امری عادی می باشد. رفته رفته و با افزایش سن نیز می توانند رفتار هایی که هم برای کودک و هم برای اطرافیانش خطر ساز و مشکل آفرین می باشند، در کودکان وجود داشته باشند و همچنین دامنه ی این رفتار های مشکل ساز و پرخطر به سنین نوجوانی هم برسد  که در این صورت این رفتار ها باید به نوجوانان گوشزد شود و از نوجوانان خواسته شود که اقدام به اصلاح رفتار خود داشته باشند و در این مسیر نیز به آن ها کمک شود. درست است که شاید کودکان نتوانند این رفتار های تکانشی و ایذایی را در خود اصلاح کنند، اما اصلاح این امر در نوجوانان کاملا ممکن است.

کودکان و نوجوانان در راستای فعالیت ها و رفتار های مشکل ساز، عدم توانایی در انجام تکالیف به موقع و یا مرتب کردن و سازماندهی امورشان را دارند. این بچه ها ممکن است رفتاری که موجب آزار رساندن به دیگران می شود را از خود نشان دهند و با دوستان و یا خواهر و برادرانشان در خانه به بحث و دعوای فیزیکی بپردازند. همچنین گریه کردن بیش از حد، لجبازی با والدین، بی اعتنایی به حرف بزرگتران، گقتن دروغ و یا دزدی نمونه هایی دیگر از این رفتار های مشکل ساز و ایذایی می باشند.

این پرسشنامه یک مقیاس خودگزارشی می باشد و شما با مشاهده و ارزیابی رفتار فرزند یا کودک و نوجوانی که خواهان ارزیابی رفتار های مشکل ساز در او هستید، می توانید از این پرسشنامه استفاده کنید.