پرسشنامه ارزیابی مدیریت دانش (مدل KMPI، ۲۴ گویه)

معرفی پرسشنامه ارزیابی مدیریت دانش (مدل KMPI، ۲۴ گویه)

برای بررسی مدیریت دانش سازمانی، پرسشنامه ارزیابی مدیریت دانش KMPI دیدگاه کارکنان و مدیران آگاه به محیط کار را ثبت می‌کند. موضوع‌هایی مانند مستندسازی تجربه‌ها و استفاده از دانش کارکنان در تصمیم‌گیری، محتوای این ارزیابی سازمانی را تشکیل می‌دهند. نتیجه، دیدگاه پاسخ‌دهنده درباره جریان دانش در محیط کار است و باید در کنار شواهد سازمان خوانده شود.

این ارزیابی بر ۵ مرحله گردش دانش تکیه دارد که موضوع هر کدام در فهرست مؤلفه‌ها توضیح داده شده است. پاسخ‌های فرم با گزینه‌هایی از خیلی ضعیف تا خیلی خوب ثبت می‌شوند. نام مدل در انگلیسی Knowledge Management Performance Index و در فارسی شاخص عملکرد مدیریت دانش است. سازندهٔ فرم فارسی احراز نشده است؛ عنوان کوتاه پرسشنامه KMPI نیز انتساب گویه‌ها به نویسندگان مدل را ثابت نمی‌کند.

دقیقاً چه چیزی دریافت می‌کنید؟

• معرفی و دستور اجرا — توضیح موضوع ارزیابی و تعیین سازمان و دوره‌ای که پاسخ‌ها به آن مربوط‌اند.
• فرم گویه‌ها — جدول آماده پاسخ‌دادن با گزینه‌های کلامی و جای ثبت ارزیابی هر مورد سازمانی.
• کلید و برگه ثبت — راهنمای محاسبه نمره‌ها، جدول مؤلفه‌ها و جای ثبت نتیجه هر بخش.
• مثال آموزشی — یک اجرای فرضی برای دنبال‌کردن محاسبه و شناخت حدود خواندن نتیجه در مؤلفه‌های دانش.
• راهنمای تفسیر — خواندن جهت نمره، بررسی پاسخ‌های هر مؤلفه و توضیح حدود نتیجه‌گیری درباره سازمان.
• تعریف‌ها و شواهد — تعریف مفهومی و عملیاتی مدیریت دانش، همراه با بیان محدودیت پشتوانهٔ فرم.
• متن پژوهش و تحلیل — متن بخش ابزار پژوهش و دستورهای SPSS برای تکمیل با اطلاعات نمونه خودتان.
• شیوه استناد و منابع — تفکیک مرجع گویه‌ها از مرجع مدل و نمونه استناد با روش APA.

روی‌هم ۲ فایل دریافت می‌کنید: دفترچه در Word و PDF.

پرسشنامه ارزیابی مدیریت دانش چه می‌سنجد؟

در این فرم، خلق دانش با آشنایی با جستجوی تخصصی، خلاقیت و ثبت تجربه‌های کارکنان پیوند دارد. گردآوری دانش به دسترسی بین بخش‌ها، پایگاه اطلاعاتی، پایش رقبا و حضور در سمینارها می‌پردازد.

• خلق دانش — شکل‌گیری و ثبت دانش و تجربه کارکنان را در مرکز توجه می‌گذارد.
• گردآوری دانش — دسترسی به منابع درون سازمان و دریافت دانش از بیرون را بررسی می‌کند.
• تسهیم دانش — اشتراک تجربه‌ها، دسترسی به اطلاعات و روحیه تسهیم در سازمان را دنبال می‌کند.
• به‌کارگیری دانش — استفاده از دانش در تصمیم‌گیری سازمانی و تغییر روش‌های کار را در بر می‌گیرد.
• نهادینه‌سازی دانش — به‌روزرسانی کار و حفظ و ارتقای کارکنان دانشی را مطرح می‌کند.

این فرم دیدگاه پاسخ‌دهنده درباره مدیریت دانش سازمانی را ثبت می‌کند و آزمون دانش شخصی او نیست.

تفسیر پرسشنامه ارزیابی مدیریت دانش

در این فرم، نمره بیشتر بیانگر ارزیابی بهتر پاسخ‌دهنده از وضعیت دانش سازمان در مواردی مثل تسهیم دانش است. دفترچه محاسبه نمره‌ها و میانگین مؤلفه‌ها را با یک مثال آموزشی نشان می‌دهد تا دنبال‌کردن مراحل برای اجراکننده روشن باشد. اگر پاسخ‌ها ناقص باشند، قاعده اجرایی پاسخ کامل مشخص می‌کند کدام نتیجه قابل محاسبه است.

تعداد گویه‌های مؤلفه‌ها یکسان نیست؛ راهنما برای خواندن تفاوت ابعاد از میانگین مؤلفه استفاده می‌کند. با مقایسه میانگین مؤلفه‌ها، حوزه‌هایی مانند تسهیم دانش و نهادینه‌سازی دانش جداگانه خوانده می‌شوند. در راهنمای تفسیر پیشنهاد شده است مواردی را که پاسخ‌دهنده ضعیف‌تر ارزیابی کرده است در کنار شواهد واقعی سازمان بررسی کنید. دیدگاه پاسخ‌دهنده به میزان اطلاع او از این فعالیت‌ها وابسته است.

روایی و پایایی این فرم

برای این فرم، پژوهش مستندی درباره روایی و پایایی در دست نیست. دفترچه این محدودیت پشتوانهٔ فرم را بیان می‌کند و عددی از پژوهش مدل به گویه‌های فارسی منتقل نمی‌کند. اگر موضوع پژوهش شما اعتبارسنجی فارسی است، این وضعیت پشتوانهٔ فرم را پیش از انتخاب در نظر بگیرید. مرجع مدل با DOI در کادر شیوهٔ استناد دفترچه آمده است. شرح فارسی مدل در مقالهٔ صمیمی و آقایی آمده است؛ این مرجع نیز به‌عنوان سازندهٔ گویه‌های فارسی معرفی نمی‌شود.

KMPI در اصل، شاخص ریاضی مبتنی بر گردش دانش است. جمع امتیازهای این فرم همان شاخص نیست. مرجع گویه‌ها و مرجع مدل در مدخل‌های جدا آمده‌اند تا هنگام نگارش گزارش، منشأ معرفی فرم و مبنای نظری آن با هم آمیخته نشوند.

اجرای ارزیابی در سازمان

پیش از اجرا، سازمان و دوره ارزیابی را مشخص کنید تا پاسخ‌ها به موقعیت مشترکی مربوط باشند. فردی که با پایگاه اطلاعاتی یا شیوه تصمیم‌گیری سازمان آشنا نیست، نباید ناآگاهی خود را با انتخاب حدسی بپوشاند. دستور اجرا، تعیین دوره ارزیابی و علامت‌زدن موارد ناقص را توضیح می‌دهد.

1. تعیین موضوع — سازمان، بخش مورد نظر و دوره ارزیابی را برای پاسخ‌دهنده روشن کنید.
2. ثبت پاسخ — ارزیابی فعالیت‌های دانشی را بر پایه شناخت همان سازمان ثبت و موارد ناقص را مشخص کنید.
3. گزارش نتیجه — میانگین مؤلفه‌ها را با راهنمای دفترچه بخوانید و حدود دیدگاه پاسخ‌دهنده را در گزارش بنویسید.

برای نگارش پژوهش، متن بخش ابزار و راهنمای SPSS در همان دفترچه قرار دارند. متن آماده، جای خالی برای درج ضریب پایایی نمونه خودتان دارد. این ضریب باید از داده‌های پژوهش خودتان به دست آید. مثال آموزشی، شاهد اعتبارسنجی فارسی نیست.