پرسشنامه پرخوری گورمالی (BES)

معرفی پرسشنامه پرخوری گورمالی (BES)

پرسشنامه پرخوری گورمالی را جیم گورمالی، سیوناگ بلک، سندی داستون و دیوید راردین در سال ۱۹۸۲ ساختند تا شدت پرخوری را در افراد چاق بسنجند. این ابزار دوره‌ای را بررسی می‌کند که فرد در زمانی مشخص غذای بسیار بیشتری از معمول می‌خورد و هم‌زمان از دست دادن کنترل خوردن را تجربه می‌کند.

نام انگلیسی آن Binge Eating Scale است و در منابع فارسی «مقیاس پرخوری» نامیده می‌شود. مقاله‌ی اصلی در Addictive Behaviors منتشر شد. BES ۱۶ گویه دارد و رفتارها، فکرها و احساس‌های همراه دوره‌ی پرخوری را در یک نمره کنار هم می‌سنجد. گورمالی و همکاران نشان دادند این نمره میان افرادی که مصاحبه‌گران آموزش‌دیده وضعیت آنان را بدون مشکل، متوسط یا شدید ارزیابی کرده بودند، تفاوت دارد.

این مقیاس برای غربالگری اختلال پرخوری پیش از مصاحبه‌ی بالینی، سنجش تغییر پس از درمان یا برنامه‌های کاهش وزن، و پژوهش درباره‌ی پرخوری در افراد چاق به کار می‌رود. اگر موضوع پایان‌نامه‌ی شما چاقی، اضافه‌وزن، کنترل خوردن، خوردن هیجانی یا رژیم غذایی است، BES نمره‌ای برای مقایسه‌ی افراد یا زمان‌ها می‌دهد. کاربردهای اصلی آن در روان‌شناسی سلامت، روان‌شناسی بالینی و علوم تغذیه است.

دقیقاً چه چیزی دریافت می‌کنید؟

• مقدمه و راهنمای اجرا — شناسنامه‌ی ابزار، روش پاسخ‌گویی، نکته‌ی متن فارسی و تعریف مفهومی و تعریف عملیاتی
• فرم فارسی پاسخ‌گویی — دستور اجرا و شانزده گروه جمله با کادر انتخاب، بدون نمایش وزن پاسخ‌ها
• جدول کلید نمره‌گذاری — وزن هر جمله و مراحل تبدیل انتخاب‌ها به نمره‌ی کل
• کاربرگ و مثال حل‌شده — فضای ثبت انتخاب‌های شانزده گویه و یک نمونه‌ی تکمیل‌شده
• راهنمای تفسیر — طبقه‌های شدت، برش آزموده‌شده در ایران و شاخص‌های دقت آن
• مبنای مقایسه‌ی ایرانی — میانگین‌ها، انحراف معیار و نمره‌ی z که فاصله از میانگین گروه چاق را نشان می‌دهد
• جدول روایی و پایایی — نمونه‌ها و یافته‌های شش مطالعه درباره‌ی BES
• متن آماده‌ی ابزار پژوهش — بند قابل استفاده برای معرفی ابزار در فصل روش پایان‌نامه
• شیوه‌ی استناد و منابع — ارجاع‌ها به قالب APA ویرایش هفتم و پیوندهای فعال مقاله‌ها
• متن انگلیسی و مقاله‌ی همراه — گویه‌های اصلی و مقاله‌ی اسکریوا-مارتینز و همکاران در Frontiers in Psychology

روی‌هم ۳ فایل تحویل می‌گیرید: دفترچه‌ی ۱۱ صفحه‌ای در Word و PDF، و مقاله‌ی انگلیسی اسکریوا-مارتینز و همکاران در PDF.

از اجرا تا نتیجه با پرسشنامه پرخوری گورمالی

دفترچه‌ی BES مسیر پاسخ‌گویی تا تفسیر را در بخش‌های جدا آورده و خروجی ابزار یک نمره‌ی کل است. اگر اجرای چاپی دارید، چهار گام کار به این ترتیب پیش می‌رود:

1. پاسخ‌دهنده از هر گروه، یک جمله را علامت می‌زند.
2. پژوهشگر حرف جمله‌ی انتخاب‌شده در هر ۱۶ گویه را در برگه‌ی نمره‌گذاری ثبت می‌کند.
3. کلید نمره‌گذاری وزن هر انتخاب را نشان می‌دهد و جمع وزن‌ها نمره‌ی کل ۰ تا ۴۶ است.
4. نمره‌ی کل با طبقه‌های شدت و راهنمای غربالگری بررسی می‌شود.

برگه‌ی نمره‌گذاری و یک مثال حل‌شده در دفترچه کمک می‌کند جمع وزن‌ها را بی‌خطا حساب کنید و نمره‌ی کل را با طبقه‌های شدت و نمونه‌ی ایرانی مقایسه کنید.

انتخاب پاسخ در پرسشنامه پرخوری گورمالی

هر گویه یک گروه از سه یا چهار جمله‌ی درجه‌بندی‌شده است. گویه‌های ۶ و ۱۶ سه جمله دارند و چهارده گویه‌ی دیگر شامل چهار جمله از «الف» تا «د» هستند. پاسخ‌دهنده باید فقط جمله‌ای را برگزیند که وضعیت او را بهتر توصیف می‌کند. این ساختار طیف لیکرت نیست.

جمله‌ها از نبود مشکل تا وضعیت شدیدتر پیش می‌روند و هم رفتار و هم تجربه‌ی ذهنی فرد را پوشش می‌دهند. احساس گناه بعد از پرخوری، خوردن هنگام بی‌حوصلگی و خوردن در پنهان سه نمونه از موضوع‌های فرم‌اند. برای همین، پاسخ‌دهنده شدت موافقت با یک جمله‌ی ثابت را تعیین نمی‌کند؛ او توصیف نزدیک‌تر به تجربه‌ی خود را انتخاب می‌کند.

نمره‌گذاری پرسشنامه پرخوری گورمالی

هر جمله وزنی میان ۰ تا ۳ دارد، اما ترتیب حروف الف تا د به‌تنهایی وزن را مشخص نمی‌کند؛ در چند گویه، دو یا سه جمله وزن مشترک دارند. کلید جداگانه این تفاوت‌ها را پوشش می‌دهد. دامنه‌ی نمره‌ی کل ۰ تا ۴۶ است و نمره‌ی بالاتر شدت بیشتر پرخوری را نشان می‌دهد. BES خرده‌مقیاس ندارد و یک نمره‌ی کل می‌دهد.

دوآرته و همکاران و اسکریوا-مارتینز و همکاران با تحلیل عاملی (روشی برای یافتن ساختار پاسخ‌ها) یک عامل یافتند. به همین دلیل نمره‌ی کل گزارش می‌شود. دفترچه طبقه‌های شدت منتشرشده، برش آزموده‌شده در اعتباریابی ایرانی همراه حساسیت و ویژگی، و مبنای مقایسه با گروه چاق ایرانی را ارائه می‌کند. با این اطلاعات، نتیجه‌ی هر فرد یا تغییر نمره‌ی BES از پیش‌آزمون تا پس‌آزمون را گزارش می‌کنید.

شواهد فارسی پرسشنامه پرخوری گورمالی

دژکام، مولودی، موتابی و امیدوار در سال ۲۰۰۹ نسخه‌ی فارسی را در Iranian Journal of Psychiatry گزارش کردند. نمونه‌ی ۱۲۰ نفر شامل ۶۰ بزرگسال چاق ۲۰ تا ۵۰ ساله از مطالعه‌ی قند و لیپید تهران و ۶۰ بزرگسال همسان با وزن طبیعی بود.

این مقیاس در برابر مصاحبه‌ی نیمه‌ساختاریافته بر پایه‌ی معیارهای ویرایش چهارم DSM به حساسیت ۸۴٫۶٪، ویژگی ۸۰٫۸٪ و سطح زیر منحنی ۰٫۸۵ رسید. آلفای کرونباخ ۰٫۸۵ بود، یعنی گویه‌ها با هم هماهنگ‌اند. ضریب بازآزمایی ۰٫۷۱ بود. بازآزمایی نشان می‌دهد نمره‌های ۳۰ فرد چاق پس از ۹ تا ۲۰ روز چقدر ثابت مانده است. افراد چاق هم به‌طور معنادار نمره‌ی BES بالاتری از گروه وزن طبیعی گرفتند.

متن فارسی و فرم اجرای BES

دفترچه ترجمه‌ی فارسی رایج را در فرم پاسخ‌گویی می‌آورد و متن انگلیسی هر ۱۶ گویه را در پایان قرار می‌دهد. پس عبارت‌های فارسی را مستقیم با Binge Eating Scale مقایسه می‌کنید. هر گویه با متن انگلیسی مقابله شده است. در گویه‌ی ۱۰، جمله‌ی «ب» با «گاهی‌اوقات» آغاز می‌شود تا بسامد آن با متن اصلی هم‌خوان باشد.

در فرم بدون وزن، پیش از هر جمله یک کادر علامت‌زدن قرار دارد و وزن‌ها در جدول کلید جداگانه آمده‌اند. پاسخ‌دهنده هنگام انتخاب، امتیاز جمله‌ها را نمی‌بیند. اگر داده‌ی پایان‌نامه را با فرم چاپی جمع می‌کنید یا BES را پس از درمان دوباره اجرا می‌کنید، همین فرم بدون وزن را به پاسخ‌دهنده بدهید.